Cách lựa chọn trang phục chống nắng hiệu quả

Trong mùa hè và các dịp nghỉ lễ, nhu cầu tham gia các hoạt động ngoài trời như du lịch, dã ngoại, tắm biển gia tăng rõ rệt, kéo theo mức độ tiếp xúc với tia cực tím (UV) cao hơn bình thường. Đây là yếu tố nguy cơ trực tiếp gây cháy nắng, thúc đẩy quá trình lão hóa da sớm, làm tăng sắc tố da như nám và tàn nhang, đồng thời liên quan đến nguy cơ ung thư da. Theo Viện Hàn lâm Da liễu Hoa Kỳ – American Academy of Dermatology, trang phục chống nắng là một trong những biện pháp bảo vệ da hiệu quả, đặc biệt vì không cần thoa lặp lại như kem chống nắng.

Nguyên tắc cơ bản khi lựa chọn trang phục chống nắng là tăng tối đa diện tích che phủ da. Các loại áo dài tay, quần dài hoặc váy dài giúp giảm đáng kể lượng tia UV tiếp xúc trực tiếp lên da. Mức độ che phủ càng lớn thì hiệu quả bảo vệ càng cao, đặc biệt trong điều kiện nắng gắt kéo dài.

Bên cạnh đó, cấu trúc vải đóng vai trò quan trọng. Các loại vải dệt chặt, có mật độ sợi cao sẽ hạn chế khả năng xuyên qua của tia UV. Một cách kiểm tra đơn giản là đưa vải ra trước ánh sáng: nếu ánh sáng xuyên qua nhiều, khả năng chống nắng của vải thấp; ngược lại, vải càng kín thì khả năng cản tia UV càng tốt.

Màu sắc trang phục cũng có ảnh hưởng đến khả năng chống nắng. Các màu tối thường hấp thụ bức xạ UV tốt hơn so với màu sáng, từ đó làm giảm lượng tia xuyên qua da. Tuy nhiên, hiệu quả bảo vệ không phụ thuộc riêng vào màu sắc mà còn liên quan đến loại sợi, mật độ dệt và công nghệ xử lý vải. Vì vậy, cần cân nhắc giữa hiệu quả chống nắng và sự thoải mái khi sử dụng, đặc biệt trong thời tiết nóng.

Về chất liệu, các loại vải như polyester, nylon, denim hoặc các vật liệu đã được xử lý chống UV thường có khả năng bảo vệ tốt hơn nhờ cơ chế hấp thụ hoặc phản xạ tia cực tím. Những chất liệu này cũng ít bị giãn khi ướt, giúp duy trì hiệu quả bảo vệ. Ngược lại, cotton mỏng, đặc biệt là màu sáng, có khả năng chống nắng thấp hơn và cần hạn chế sử dụng khi tiếp xúc nắng kéo dài.

Một tiêu chí quan trọng khác là chỉ số UPF (Ultraviolet Protection Factor), phản ánh khả năng ngăn chặn tia UV của vải. Ví dụ, vải UPF 50 cho phép tối đa khoảng 1/50 lượng tia UV xuyên qua (tương đương chặn khoảng 98%). Cần phân biệt UPF với SPF của kem chống nắng; UPF đánh giá khả năng cản cả tia UVA và UVB, trong khi SPF chủ yếu phản ánh khả năng chống UVB. Khuyến cáo từ Viện Hàn lâm Da liễu Hoa Kỳ – American Academy of Dermatology, nên lựa chọn trang phục có UPF từ 30 trở lên, còn theo Tổ chức Phòng chống Ung thư Da – The Skin Cancer Foundation khuyến nghị các sản phẩm đạt UPF 50+ để đảm bảo mức bảo vệ cao.

Ngoài trang phục chính, các phụ kiện chống nắng có vai trò hỗ trợ quan trọng. Mũ rộng vành giúp che phủ vùng mặt, tai và cổ hiệu quả hơn so với mũ lưỡi trai. Kính râm cần đảm bảo khả năng chặn 99–100% tia UV để bảo vệ mắt và vùng da quanh mắt. Bên cạnh đó, khăn choàng, áo khoác nhẹ, găng tay và giày kín cũng nên được sử dụng khi di chuyển ngoài trời, đặc biệt trong các chuyến du lịch.

Cần lưu ý một số yếu tố có thể làm giảm hiệu quả chống nắng của quần áo. Khi vải bị ướt, khả năng cản tia UV có thể giảm do thay đổi cấu trúc sợi. Trang phục bó sát làm sợi vải bị kéo giãn, tạo điều kiện cho tia UV xuyên qua dễ hơn. Ngoài ra, hiệu quả chống nắng của vải có thể thay đổi theo thời gian sử dụng và số lần giặt, tùy thuộc vào loại sợi và công nghệ xử lý ban đầu.

Trong thực tế, trang phục chống nắng cần được sử dụng như một phần của chiến lược bảo vệ tổng thể. Việc kết hợp với kem chống nắng cho các vùng da hở, hạn chế ra ngoài trong khung giờ nắng gắt từ 10 giờ đến 14 giờ, và chủ động tìm bóng râm khi cần thiết sẽ giúp tối ưu hiệu quả bảo vệ.

Một số sai lầm phổ biến cần tránh gồm: cho rằng quần áo màu sáng vẫn có khả năng chống nắng tương đương, chỉ sử dụng kem chống nắng mà không che chắn, không đội mũ khi ra ngoài, hoặc tiếp tục mặc quần áo ướt khi đi biển. Những thói quen này làm giảm đáng kể hiệu quả bảo vệ da.

Tổng thể, trang phục chống nắng đóng vai trò như một hàng rào bảo vệ vật lý trước tác động của tia UV. Việc lựa chọn đúng trang phục, ưu tiên che phủ tốt, vải dệt chặt, chỉ số UPF cao và kết hợp phụ kiện phù hợp giúp giảm nguy cơ cháy nắng, hạn chế lão hóa da và bảo vệ sức khỏe làn da trong dài hạn.

BS CKI. Lê Cao Trí

Trung tâm Da – U máu

————————————–

Mọi chi tiết xin liên hệ:

Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM – Cơ sở 3

221B Hoàng Văn Thụ – Phường Phú Nhuận – TPHCM

Thời gian hoạt động:

– Thứ 2 đến Thứ 6 sáng từ 7h00 – 11h30, chiều từ 13h

00 – 16h30.

– Thứ 7 từ 7h00 – 11h30, chiều Thứ 7 và ngày Chủ

Nhật nghỉ.

Điện thoại: 02838.444.771 – 02838.420.070