Chế độ ăn cho người bệnh Đái tháo đường
Khái niệm
Đái tháo đường là bệnh mạn tính do rối loạn chuyển hóa đường, đặc trưng bởi tăng glucose máu kéo dài. Nguyên nhân là do thiếu insulin, giảm tác dụng của insulin hoặc cả hai.
Chế độ ăn hợp lý là nền tảng của kiểm soát bệnh, giúp ổn định đường huyết, duy trì cân nặng hợp lý, phòng biến chứng tim mạch, thận, mắt, thần kinh.
Nguyên tắc dinh dưỡng chung
– Ăn đủ – đúng – điều độ: chia 3 bữa chính + 1–2 bữa phụ/ngày, ăn đúng giờ.
– Kiểm soát lượng carbohydrate: 45–60% tổng năng lượng, ưu tiên chất bột đường phức hợp, giàu chất xơ.
– Tăng rau xanh và trái cây ít đường.
– Giảm chất béo bão hòa và trans fat, tăng chất béo tốt.
– Hạn chế muối ≤5 g/ngày để giảm nguy cơ tăng huyết áp.
– Duy trì cân nặng hợp lý, tránh tăng cân.
Thực phẩm nên dùng
– Nguồn bột đường tốt: gạo lứt, yến mạch, bánh mì nguyên cám, khoai lang, bún gạo lứt.
– Rau xanh: cải bó xôi, cải xanh, mồng tơi, bông cải xanh, bí đỏ, mướp.
– Trái cây ít đường (ăn nguyên quả, không ép): táo, lê, cam, bưởi, dâu tây, việt quất, kiwi, thanh long.
– Nguồn đạm tốt: cá, thịt gia cầm bỏ da, đậu phụ, trứng, tôm, cua (ăn lượng vừa phải).
– Chất béo tốt: dầu oliu, dầu hạt cải, dầu mè, quả bơ, các loại hạt (hạnh nhân, óc chó).
– Sữa không đường/ít béo hoặc sữa chuyên biệt cho người tiểu đường.
Thực phẩm nên hạn chế hoặc tránh
– Tinh bột tinh chế: gạo trắng, bánh mì trắng, bún, phở trắng, khoai tây chiên.
– Đường và thực phẩm nhiều đường: bánh kẹo, nước ngọt, trà sữa, siro, mứt.
– Trái cây nhiều đường: sầu riêng, xoài chín, nhãn, vải, mít.
– Đồ chiên rán nhiều dầu, thức ăn nhanh.
– Mỡ động vật, nội tạng động vật (giàu cholesterol và chất béo bão hòa).
– Rượu bia: có thể gây hạ hoặc tăng đường huyết, đặc biệt nguy hiểm khi dùng thuốc hoặc insulin.
Gợi ý khẩu phần một ngày (1.600–1.800 kcal, người trưởng thành)
– Sáng: Cháo yến mạch + 1 quả trứng luộc + 1/2 quả bưởi.
– Phụ sáng: 1 hộp sữa không đường hoặc 1 ít hạnh nhân.
– Trưa: Cơm gạo lứt + cá hồi áp chảo + bông cải xanh + canh bí đỏ.
– Phụ chiều: 1 quả táo hoặc lê.
– Tối: Bún gạo lứt + ức gà luộc + salad rau củ trộn dầu oliu.
– Trước ngủ: Ly sữa không đường ít béo (nếu cần tránh hạ đường huyết ban đêm).
Lưu ý quan trọng
– Ăn đúng giờ, không bỏ bữa, đặc biệt khi đang dùng insulin hoặc thuốc hạ đường huyết.
– Đo đường huyết định kỳ để điều chỉnh khẩu phần.
– Kết hợp tập thể dục 30 phút/ngày (đi bộ, đạp xe, bơi lội).
– Hạn chế stress, ngủ đủ giấc.
– Với người bệnh có kèm tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, bệnh thận, cần điều chỉnh thêm thành phần ăn (giảm muối, giảm đạm, giảm chất béo xấu).
————————————–
Mọi chi tiết xin liên hệ:
Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh – Cơ sở 3
221B Hoàng Văn Thụ – Phường Phú Nhuận – TPHCM
Thời gian hoạt động:
– Thứ 2 đến Thứ 6 sáng từ 7h00 – 11h30, chiều từ 13h00 – 16h30.
– Thứ 7 từ 7h00 – 11h30, chiều Thứ 7 và ngày Chủ Nhật nghỉ.
Điện thoại: 02838.444.771 – 02838.420.070
