25NAM (5)

CHÂM CỨU ĐIỀU TRỊ ĐAU THẦN KINH SAU ZONA

Thứ hai - 19/10/2020 21:26
👉🏻Bệnh Zona (giời leo) là kết quả của sự tái hoạt động của varicella-zoster virus (VZV). Virus này cũng chính là tác nhân gây ra bệnh thủy đậu ở trẻ em. Virus trú ngụ trong cơ thể ở trạng thái “ngủ” bên trong các hạch rễ sau của dây thần kinh cảm giác...
121540931 1261118170913392 5133673599602061984 o
121540931 1261118170913392 5133673599602061984 o
CHÂM CỨU ĐIỀU TRỊ ĐAU THẦN KINH SAU ZONA
🌿🌿🌿
👩🏻‍⚕️ThS BS. Ngô Thị Kim Oanh
👨🏻‍⚕️BS. Nguyễn An Pháp
🏥Bệnh viện Đại học Y Dược - Cơ sở 3
👉🏻Bệnh Zona (giời leo) là kết quả của sự tái hoạt động của varicella-zoster virus (VZV). Virus này cũng chính là tác nhân gây ra bệnh thủy đậu ở trẻ em. Virus trú ngụ trong cơ thể ở trạng thái “ngủ” bên trong các hạch rễ sau của dây thần kinh cảm giác. Virus sẽ "thức giấc" sau khi gây bệnh thủy đậu thời gian trước đó trong cơ thể của một số người đã từng bị thủy đậu. Biểu hiện của bệnh là các ban đỏ, mụn nước, bọng nước tập trung thành đám, thành chùm dọc theo đường phân bố của thần kinh ngoại biên. Bệnh hay gặp ở những đã từng bị thủy đậu, người già, những người suy giảm miễn dịch, đặc biệt ở người nhiễm HIV/AIDS.
🔺NGUYÊN NHÂN:
Căn nguyên là một virus hướng da và thần kinh có tên là Varicella zoster virus (VZV), thuộc họ virus herpes. Ở người đã mắc bệnh thủy đậu, sau khi lành sang thương, virus tồn tại ở các hạch thần kinh cảm giác cạnh cột sống dưới dạng tiềm tàng. Khi gặp điều kiện thuận lợi (các yếu tố khởi động) như suy giảm miễn dịch (suy giảm về thần kinh và thể lực, người già yếu, dùng thuốc ức chế miễn dịch, các bệnh về máu, đái tháo đường), bệnh tạo keo (đặc biệt là bệnh lupus ban đỏ), stress, điều trị tia xạ, ung thư, HIV/AIDS…, virus sẽ tái hoạt, nhân lên và lan truyền gây viêm lan toả và hoại tử thần kinh. Đồng thời virút lan truyền ngược chiều đến da, niêm mạc và gây tổn thương.
🔷ĐAU THẦN KINH SAU ZONA (post herpetic neuralgia – PHN):
Đau sau zona (đau thần kinh sau Zona) là một biến chứng thần kinh phổ biến nhất của virus Varicella zoster (VZV) tái hoạt hóa, VZV bắt đầu cư trú trong cơ thể sau khi bị nhiễm thủy đậu nguyên phát (thủy đậu), có thể xảy ra nhiều năm trước đó. Đau sau zona là hội chứng đau thần kinh đặc trưng bởi cơn đau kéo dài từ nhiều tháng đến nhiều năm sau khi đã giải quyết phát ban của virus Herpes zoster (HZ).
Các yếu tố nguy cơ gây đau thần kinh sau zona gồm: tuổi cao, triệu chứng tiền phát ban, đau dữ dội trong giai đoạn cấp, phát ban nhiều, zona mắt, Lupus ban đỏ hệ thống, đái tháo đường, tiền sử chấn thương, suy giảm miễn dịch.
Bệnh nhân bị đau sau zona thường gặp 3 loại đau chính:
▪Đau liên tục mà không có kích thích gây đau: thường được mô tả đau bỏng rát, đau nhói.
▪Đau không liên tục mà không có kích thích gây đau: thường được mô tả đau như đâm, bắn, điện giật.
▪Đau gây ra do kích thích nhẹ không tương ứng với cảm giác đau (tăng cảm đau).
Đau sau zona thường kéo dài ít nhất là 3 tháng sau khi chữa lành phát ban ở da. Ngoài ra, người bệnh nhân có thể bị một số cảm giác bất thường như rối loạn tiêu hóa, dị cảm. Bệnh nhân bị đau sau zona thường giảm chất lượng cuộc sống hàng ngày.
⁉ CÓ PHÒNG NGỪA ĐƯỢC BIẾN CHỨNG ĐAU SAU KHI BỊ BỆNH ZONA KHÔNG?
Hiện nay việc tự điều trị bằng cách đắp lá, đắp đậu xanh, vẽ mực, bắt giời,… không đi khám chuyên khoa không phải là chuyện hiếm gặp. Thậm chí ngay ở giai đoạn sớm của bệnh chưa xuất hiện chùm mụn nước rất dễ nhầm chẩn đoán và điều trị không chính xác. Ví dụ như: Zona vùng đầu thì nhầm sang đau nửa đầu, Zona vùng lưng thì nhầm đau dây thần kinh liên sườn, Zona thắt lưng bụng nhầm sang đau thần kinh tọa hay đau cột sống…Vì vậy được chẩn đoán và điều trị sớm trước 72 giờ từ khi phát bệnh, điều này có ý nghĩa rất lớn trong phòng biến chứng đau thần kinh sau Zona.
🟦ĐIỀU TRỊ
🔴Theo Y học hiện đại:
🔹Lựa chọn hàng đầu:
▪Chống trầm cảm ba vòng: Amitriptyline, Desipramine, Nortriptyline
▪Chống động kinh: (Gabapentin, Pregabalin), miếng dán Lidocaine 5%.
🔹Lựa chọn hàng thứ 2:
▪Opioids mạnh dạng uống: Oxycodone phóng thích chậm, Morphine phóng thích có kiểm soát, Methadone, Kem thoa Capsaicin 0.075%, miếng dán Capsaicin 8%.
🔹Các lựa chọn khác: 
▪Tramadol, nhóm chống trầm cảm SNRIs (đặc biệt là Paroxetine hay Citalopram), thuốc chống động kinh khác (sodium valproate hay Carbamazepine), Liệu pháp kích thích điện thần kinh qua da (TENS), Mexiletine đường uống và phong bế thần kinh.
☯ Theo Y học cổ truyền:
Theo Y học cổ truyền, đau sau zona (đau dạng bỏng rát) được mô tả trong chứng hỏa thống, có 3 hội chứng bệnh thường gặp:
🔹Can kinh uất nhiệt: Cảm giác đau dữ dội, nóng rát, châm chích, có những mụn nước màu đỏ dạng nốt và chấm tập hợp thành từng mảng.
🔹Tỳ hư thấp nhiệt: Cảm giác đau dữ dội, nóng rát, châm chích, nhiều mụn nước lớn, dịch đục màu trắng vàng dễ vỡ, đau dữ dội sau khi vỡ mụn nước.
🔹Khí trệ huyết ứ: Nền da có màu tím đen,. dịch có lẫn máu, đau dữ dội không chịu nổi.
🍀Thuốc: Tùy theo thể bệnh mà sử dụng những vị thanh nhiệt tả hỏa (Long đởm thảo, Hoàng cầm, Chi tử, Trạch tả, Sinh địa …) kiện Tỳ trừ thấp (Thương truật, Phục linh, Bạch truật, Trư linh, Trần bì, Hậu phác,…) hay hành khí hoạt huyết (Đào nhân, Hồng hoa, Xuyên khung, Đương quy, Sài hồ, Hương phụ, Chỉ xác, Một dược, …) mà cấu tạo thành bài thuốc điều trị.
🍀Châm cứu:
📌Tùy theo vị trí bệnh mà có công thức huyệt tương ứng:
🔹Vùng mắt: Ty trúc không, Toán trúc, Thái dương.
🔹Vùng mặt: Hợp cốc, Địa thương, Giáp xa.
🔹Đau dữ dội và bỏng rát: Ẩn bạch, Đại đôn, Thần môn.
🔹Kèm mất ngủ: Bách hội, Thần đình.
🔹Kèm ngứa: Huyết hải, Khúc trì
📌Kết hợp châm thêm A thị huyệt, hoặc huyệt đặc hiệu để thanh nhiệt tiêu độc, khu phong hay trừ thấp tùy theo hội chứng bệnh:
🔹Can kinh uất nhiệt: Ngoại quan, Túc lâm khấp, Hành gian.
🔹Tỳ hư thấp nhiệt: Túc tam lý, Tam âm giao, Âm lăng tuyền, Hợp cốc, Khúc trì, Tỳ du.
🔹Khí trệ huyết ứ: Tam âm giao, Hợp cốc, Chi câu, Giản sử. 
🔹Đồng thời, cần kết hợp một trong những phương pháp sau tương ứng với khoanh da bị đau (dermatome):
▪Châm vòng quanh vùng tổn thương với 6 – 8 kim, bao gồm các huyệt cách điểm đầu và đuôi của vùng tổn thương 2cm.
▪Sử dụng điện châm ở các huyệt cách điểm đầu và điểm cuối của vùng đã tổn thương 2cm.
▪Cứu ấm qua lớp cotton: Phương pháp này làm cho bệnh nhân giảm cảm giác nóng rát mà không bị bỏng. Mỗi ngày 1 lần với phương pháp này, tối đa 4 lần trong 1 liệu trình.
▪Châm 1 lần/ ngày, 10 ngày một liệu trình, nghỉ 2 ngày sau đó bắt đầu liệu trình tiếp theo.
📌Thủy châm: sử dụng thuốc có tác dụng tăng cường dinh dưỡng, giảm đau thần kinh (là hỗn hợp Vitamin B1 pha với Lidocain) tiêm vào vùng cơ ứng với huyệt, mỗi 0,5mL hỗn hợp cho mỗi vị trí huyệt.
📌Nhĩ châm: Thần môn, điểm Zero, vùng đồi thị, vùng cơ thể liên quan (ngực, lưng, cổ...).
📌Đầu châm: Vùng cảm giác đối bên (1/5 trên: nếu tổn thương vùng chi dưới, thân mình, ngực, cổ; 2/5 giữa: nếu tổn thương vùng chi trên; 2/5 dưới: nếu tổn thương vùng đầu và mặt).
📌Điện châm theo “tiết đoạn thần kinh”: Là phương pháp dựa theo khoanh da vùng bị bệnh được chi phối cảm giác mà xác định châm dọc theo đường cạnh cột sống để tác động đến đoạn rễ thần kinh nhằm ức chế cảm giác đau.
⛔Đau sau Zona ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống rất nhiều: rối loạn giấc ngủ vì đau và thậm chí rơi vào tình trạng trầm cảm đã được ghi nhận trên những người bệnh. Vì vậy khi nghi ngờ mình mắc bệnh Zona để lượng giá đúng và chính xác về tình trạng bệnh bạn nên đến bệnh viện để được các bác sĩ thăm khám, tư vấn và điều trị tránh những tai biến đáng tiếc xảy ra. Đồng thời để được hỗ trợ kiểm soát cơn đau bằng các biện pháp không dùng thuốc kết hợp với uống thuốc. 
🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸🔸

🏥 Để cập nhật thông tin Y tế nhanh chóng và tin cậy, xin truy cập:
🔹 Fanpage: https://www.facebook.com/benhviendaihocyduoccoso3/
🔹 Zalo Official Account: https://zalo.me/bvdhyd3
🩺 Để được tư vấn và khám bệnh, vui lòng đăng ký tại Bệnh viện Đại Học Y Dược - Cơ sở 3
Địa chỉ: 221B Hoàng Văn Thụ, phường 8, quận Phú Nhuận, TPHCM.
⏰ Thời gian phát số khám bệnh từ thứ Hai đến thứ Sáu: 06h00 - 16h30, thứ Bảy: 06h00 - 11h30.
📅 Xem lịch khám của bác sĩ tại Website: https://bvdaihoccoso3.com.vn/
- Điện thoại: (028) 38420070 / 38444771

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

daumau 01
KHOA KHAM BENH 01
KHAM SUC KHOE 01
mau banner quang cao 01
mau banner quang cao
DON VI CAN LAM SANG 01
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây