banner website

ĐAU NHỨC XƯƠNG KHỚP Ở NGƯỜI CAO TUỔI VÀ MỘT SỐ ỨNG DỤNG TỪ CÂY NGẢI CỨU

Chủ nhật - 04/04/2021 21:21
Đau nhức xương khớp là than phiền thường gặp của người cao tuổi, đôi khi ở người trẻ tuổi cũng xuất hiện triệu chứng tương tự.
ĐAU NHỨC XƯƠNG KHỚP Ở NGƯỜI CAO TUỔI VÀ MỘT SỐ ỨNG DỤNG TỪ CÂY NGẢI CỨU
Nguyên nhân là gì?

Có thể do chấn thương, làm việc lao động quá sức, ít vận động: đứng lâu, ngồi lâu, nằm nhiều hay khi trời trở lạnh, thời tiết thay đổi, đơn thuần chỉ là do căng cơ vì làm việc quá sức, ... hoặc có thể do mắc các bệnh như thoái hóa, thoát vị đĩa đệm, loãng xương, gout.

Triệu chứng là gì?

Các biểu hiện từ nhẹ như chỉ đau nhức mỏi đến nặng hơn như tê, dị cảm, cứng khớp hay giới hạn vận động; từ các khớp ngoại vi như ở ngón tay ngón chân, đến các vị trí khác như cổ tay, cổ chân, vùng vai gáy, khớp gối, lưng,…

Điều trị như thế nào?

Biểu hiện này có thể tự thoái lui khi người bệnh được nghỉ ngơi hợp lý và đầy đủ, xoa bóp bằng dầu nóng hoặc cao xoa, nhưng nếu kèm sưng nóng đỏ vùng khớp bị đau, hoặc đau tăng dần, đau dữ dội thì nên găp bác sĩ để được thăm khám và có lời khuyên phù hợp.
Việc tự ý sử dụng thuốc giảm đau không kiểm soát gây ra rất nhiều tác hại cho cơ thể người bệnh, vì thế những trường hợp nhẹ và đau đơn thuần có thể dùng một số phương pháp giảm đau tại nhà mà không cần uống thuốc như đã kể trên và Ngải cứu là một trong các vị thuốc chính.

Ngải cứu còn hay gọi cây thuốc cứu, lá ngải cứu phơi khô gọi là Ngải diệp, ngải diệp đem nghiền nát, bỏ gân lá, tán thành bột tơ mịn gọi là Ngải nhung. Ngải cứu là cây thuốc phổ biến trong dân gian và cả trong y học. Ngải cứu có rất nhiều công dụng khác nhau, là cây thuốc có thể thu hoạch suốt năm nên có thể được trồng trong vườn nhà, có thể dùng làm thức ăn, nước uống, dùng làm thuốc.

Trong Đông Y, thảo dược này có vị cay đắng, tính ấm, mùi thơm đặc trưng, tác dụng tán hàn thấp, làm ấm kinh lạc, lý khí huyết và cầm máu. Với công năng đa dạng, ngải cứu thường được sử dụng để trị đau bụng do lạnh, chảy máu cam, động thai, kinh nguyệt không đều và các bệnh đau nhức xương khớp do nhiễm phong, hàn.

Ngải cứu có thể dùng nấu món ăn, sắc nước uống, làm điếu ngải để cứu ấm hoặc làm thành túi chườm. Tuy là cây thuốc phổ biến và khá lành tính nhưng cũng cần lưu ý một số điều khi sử dụng Ngải cứu tại nhà. Sau đây là một số cách dùng phổ biến và một số chú ý kèm theo:

 
  • Túi chườm nóng:
Ngải cứu tươi khoảng 400gram, rửa sạch để ráo nước, cắt khúc, rang (sao) trên bếp chung với khoảng 2 nắm tay muối hột, dùng 1 cái khăn mềm bọc lại, để cho nguội bớt, rồi đắp lên vùng khớp bị đau, khi đạt độ nóng phù hợp với da thì nhấc lên và tiếp tục chườm cho đến khi nguội. Một ngày có thể chườm 2 - 3 lần.

Nếu bị đau tại vùng khớp vai hoặc thắt lưng, để thuận tiện có thể dùng thêm 1 tấm khăn mỏng, độ dài phù hợp, bọc lại túi chườm vừa làm, cột vào vùng cần chườm, miễn là chú ý độ nóng vừa phải. Khi túi chườm nguội hẳn, đổ hỗn hợp lá ngải cứu và muối hột ra chảo rang lại hoặc dùng lò vi sóng làm nóng lại là có thể tái sử dụng. Đề tăng tính ấm của túi chườm, có thể dùng thêm gừng già khoảng 400gram rửa sạch, xắt sợi dầy, trộn chung với hỗn hợp ngải cứu và muối biển, rang nóng và thực hiện các bước tương tự.

Một số lưu ý khi sử dụng túi chườm gừng nóng:
Nếu lần đầu làm túi chườm nóng, nên để nhiệt độ vừa ấm, không được để quá nóng tránh bị phỏng rộp da, nên lót lên da bằng 1 tấm vải mỏng.

Chú ý nếu vùng khớp đau bị sưng nóng đỏ, viêm nhiễm, có vết thương chảy máu thì không nên tự chườm mà nên đến gặp bác sĩ để được khám và tư vấn.

 
  • Làm nước thuốc dùng ngâm hoặc tắm:
Lá ngải cứu tươi khoảng 400gram, rửa sạch, cắt khúc. Gừng già khoảng 300gram, rửa sạch, đập dập. Sả 4 cây, rửa sạch, đập dập. Lấy tất cả bỏ vào 1,5 – 2 lít nước, nấu sôi trong 10 phút, sau đó tắt bếp, hãm thêm trong 2 phút. Sau khi lọc bỏ bã, dung dịch nước thuốc này có thể dùng pha thêm nước để tắm, hoặc dùng để ngâm vùng khớp bị đau, ngâm chân, vừa giúp chỉ thống hành khí, tán phong hàn, khử ứ còn có thể giúp giảm căng thẳng, ngủ ngon giấc.

Nếu bị đau đầu có thể dùng các thành phần như trên lượng gấp đôi, đổ nước ngập mặt lá, bỏ thêm 1 nắm lá bạc hà (hoặc húng cây), đun sôi 15 phút. Xông hơi khoảng 20 phút có thể làm giảm cơn đau đầu.

Lưu ý: Có thể ngâm nước thuốc 2 lần/ngày cho đến khi hết đau, xông hơi chỉ nên 1 lần/ngày (chú ý tránh bị phỏng) và các người bệnh đang bị đau cơ xương khớp không nên tắm khuya, tốt nhất là nên tắm trước 19h.

Các món ăn kết hợp cùng ngải cứu:
Người bệnh mắc chứng đau xương khớp lâu năm, có thể dùng các món ăn có kết hợp ngải cứu để dự phòng khi thời tiết thay đổi, trời lạnh
  • Trứng gà chiên lá ngải: 100gram lá ngải cứu non, rửa sạch cắt nhuyễn, đánh cùng 1 hoặc 2 quả trứng gà, nêm gia vị vừa ăn, đem chiên là có thể dùng. Lưu ý không nên ăn quá 2 trứng/tuần đối với những bệnh nhân có khuyến cáo cần kiểm soát lượng chất béo.
 
  • Cháo hạt sen, ngải cứu: lá ngải cứu tươi khoảng 100gram rửa sạch cắt nhỏ nấu riêng, chắt lấy nước. Dùng nước sắc ngải cứu cho 1 nắm gạo vào hầm nhừ với khoảng 50gram hạt sen tươi hoặc khô, nêm gia vị vừa ăn, sau khi tắt bếp có thể cho ít hành lá, gừng non xắt nhuyễn, tiêu xay. Nên ăn lúc nóng. Ngày ăn 2 lần.

Để bổ sung dinh dưỡng cũng như phong phú thêm món ăn có thể thêm trứng gà so 1 quả hoặc 50 gram thịt nạc heo xay hoặc 50gram ức gà cắt hạt lựu.
 
  • Canh ngải cứu: 50gram thịt nạc heo băm nhỏ hoặc xay, ướp chút muối, xào với ít tỏi băm, đổ vào 500ml nước lọc, nước sôi thì cho khoảng 300gram ngải cứu tươi vào, nêm với gia vị vừa ăn, bỏ ít tiêu và hành lá xắt nhỏ. Ăn khi nóng.
 
  • Gà hầm ngải cứu: món ăn này phù hợp với người bị đau nhức xương khớp do các bệnh mãn tính, cơn đau dai dẳng khiến cơ thể xanh xao và suy nhược. Nguyên liệu gồm 1 con gà khoảng 1kg, ngải cứu tươi 200gram, hạt sen 50gram, táo đỏ 5 quả, câu kỷ tử và ý dĩ mỗi thứ 10gram. Gà làm sạch, moi ruột và cho tất cả dược liệu rửa sạch vào bụng gà. Sau đó cho vào nồi, đổ nước xâm xấp (có thể dùng nước dừa để có vị ngọt thanh), thêm gia vị và hầm cho đến khi gà mềm. Ăn khi nóng. Mỗi tuần có thể ăn 1 lần.

Chú ý chung khi dùng ngải cứu chữa chứng đau xương khớp:

Đây là một số mẹo hỗ trợ tại nhà, trường hợp chấn thương nặng, gãy xương, cơn đau diễn tiến xấu hơn hoặc đau nhẹ nhưng sau khi dùng các phương pháp trên từ 3 đến 5 ngày mà triệu chứng không cải thiện thì phải đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị, vì nếu lạm dụng ngải cứu có thể gây ra ngộ độc, thần kinh trung ương bị hưng phấn quá mức dẫn tới chân tay run giật cục bộ hoặc co giật.

Bệnh nhân bị viêm gan, vàng da, phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú và người mắc các bệnh nội khoa như sỏi thận, suy thận, xơ vữa động mạch… cần thận trọng, nên tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.

Bên cạnh cách giảm đau bằng ngải cứu, cần kết hợp với chế độ ăn uống điều độ, điều chỉnh các tư thế xấu và tập thể dục thường xuyên để cải thiện sức khỏe và độ dẻo dai của xương khớp.

BS CKI. Nguyễn Trần Như Thủy
Khoa Nội Y học cổ truyền
Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM - Cơ sở 3
 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

daumau 01
KHOA KHAM BENH 01
KHAM SUC KHOE 01
mau banner quang cao 01
mau banner quang cao
DON VI CAN LAM SANG 01
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây