cover cs3 for web1

LỐI SỐNG DƯỠNG SINH TRONG MÙA XUÂN

Chủ nhật - 09/01/2022 23:20
Trong mỗi mùa quy luật sinh trưởng khác nhau vì vậy phép dưỡng sinh cũng là không giống nhau. Mùa Xuân dương khí bắt đầu trưởng vì vậy trong sinh hoạt – nghỉ ngơi, vận động – tập luyện, ẩm thực, tình chí và phòng bệnh... có phần thay đổi nhiều.
Phương pháp dưỡng sinh
Phương pháp dưỡng sinh
Mùa Xuân, là mùa khởi đầu của bốn mùa trong tự nhiên: Xuân – Hạ – Thu – Đông. Trời đất đều ở giai đoạn phát sinh, vạn vật bừng tỉnh thay cũ đổi mới, cỏ cây đâm chồi nảy lộc, hoa lá tốt tươi... Trong giai đoạn này, dương khí trong thân thể cũng bừng tỉnh, thăng phát, giao hòa cùng muôn vật trong trời đất. Bí quyết dưỡng sinh chủ yếu trong giai đoạn này, chính là điều hòa cơ thể theo đúng với quy luật nảy sinh, thăng phát của Âm Dương trong Trời Đất – Vũ Trụ.

Cổ nhân xem con người là một tiểu vũ trụ. Hoạt động sống của con người tuân theo quy luật khách quan của giới tự nhiên: “Xuân Hạ dưỡng dương, Thu Đông dưỡng âm”. Nếu con người nắm vững được quy luật đó, chủ động thực hiện các biện pháp dưỡng sinh cho phù hợp thì sẽ tránh được bệnh tật, bảo vệ sức khỏe, kéo dài tuổi thọ.

 
“Dưỡng sinh” trong sinh hoạt - nghỉ ngơi
 
Mùa xuân, khí ấm được sinh ra, khí lạnh dần tan đi. Vậy nên, đêm ngủ muộn, sáng dậy sớm, đi dạo ở quanh sân, tập thể dục, nới rộng quần áo, xõa tóc thả lỏng mình khiến cho chí nảy sinh. Nguyên nhân là do sau mùa đông, bước vào mùa xuân, cơ thể có sự tăng lên về chuyển hóa cơ bản, cần có nhiều huyết dịch và oxy cho cơ thể, lượng máu lên não giảm, khiến giảm độ hưng phấn của não dễ gây mệt mỏi, buồn ngủ.

Khí mùa xuân là thứ cần nhất cho muôn vật phát triển nảy nở, để cho nảy nở mà đừng giết đi, tạo điều kiện cho nảy nở mà đừng ngăn chặn, giúp thêm cho điều kiện nảy nở mà đừng tiêu hao đi, đó là cách làm ứng hợp với khí mùa xuân, cũng là phép dưỡng sinh.

 
“Dưỡng sinh” trong vận động - tập luyện
 
Các phương pháp tập luyện dưỡng sinh theo Y học cổ truyền rất phong phú, ví dụ: Thái cực quyền, Dịch cân kinh, các loại khí công, võ thuật hay đơn giản chỉ là tản bộ...

Có loại lấy động làm chính, vận động toàn thân nhằm giúp cơ xương khớp được linh hoạt, cân mạch thông suốt, khí huyết lưu thông, điều hòa chức năng tạng phủ, từ đó cơ thể được khỏe mạnh.

Có loại lấy tĩnh làm chính, chủ động luyện “ý - khí - hình”, nhấn mạnh rèn luyện tinh thần, từ đó phát huy tác dụng chống lão hóa. Mùa xuân nếu có thể tập các bài dưỡng sinh nhẹ nhàng sau khi thức giấc cũng làm cho tinh thần sảng khoái trước khi bắt đầu ngày mới.

Mùa xuân dương khí mới sinh, khí lạnh vẫn còn, phong xuất hiện còn nhiều, hai thứ khí này kết hợp dễ gây cảm mạo phong hàn. Do vậy khi tập dưỡng sinh nên giữ ấm cơ thể, không để tấu lý sơ hở thì tà khí không có cơ hội xâm nhập.

 
“Dưỡng sinh” trong ẩm thực
 
Theo Y học cổ truyền, thức ăn được chia làm năm vị quy vào năm tạng: Vị chua vào Can, vị cay vào Phế, vị ngọt vào Tỳ, vị đắng vào Tâm, vị mặn vào Thận. Mùa xuân, cây cối sinh sôi tươi tốt, Can mộc vượng sẽ khắc lại Tỳ thổ. Do vậy, mùa này nên tránh đồ ăn có vị chua (chua vào tạng Can, làm Can mộc vượng hơn khắc Tỳ thổ, làm cho công năng vận hóa đồ ăn của Tỳ sẽ giảm sút). Ăn tăng vị cay ngọt hơi ôn, cay phát tán giúp dương khí thăng phát, ôn để bảo vệ dương, ngọt bổ vào Tỳ do đó làm cho ngũ tạng cân bằng, âm dương điều hòa.

Tránh ăn thức ăn sống lạnh dễ tổn thương dương khí Tỳ Vị. Tất nhiên cũng phải ăn uống đủ dinh dưỡng, an toàn vệ sinh và đúng giờ. Cổ nhân đã khuyên: “Thức ăn dù ngon cũng không nên quá nghiện, nghiện sẽ gây thương tổn mà thành bệnh. Vị (hương vị) dù ghét cũng không thể không ăn, không ăn thì khí tạng sẽ thiếu”.

 
“Dưỡng sinh” trong tình chí
 
Mùa xuân, Can mộc đang thịnh vượng, nếu cáu giận quá thì khắc hại đến Can. Do vậy phải giữ cho tinh thần thư thái yên tĩnh. 

Ở đây chỉ ra rằng tinh thần yên tĩnh thư thái là không màng đến danh lợi, bỏ qua những ham muốn vật chất, xem nhẹ thanh sắc. Nếu có thể chỉ cần đáp ứng nhu cầu ăn, ở, mặc để làm việc.

Tâm chí thoải mái, càng làm tăng tình yêu với cuộc sống và duy trì thái độ lạc quan yêu đời. Lối sống theo thuyết vô vi, vui vẻ điềm đạm thoải mái, thỏa chí giữ lòng mình trong hư vô, nên tuổi sẽ không cùng, lâu bền với trời đất. Đó là phép giữ gìn thân thể của người thông minh.

 
“Dưỡng sinh” trong phòng bệnh
 
Cần đề phòng các bệnh nhiễm khuẩn do vi khuẩn, vi-rút gây ra các bệnh về đường hô hấp như cảm cúm, viêm phế quản, viêm phổi... Theo Y học cổ truyền, mùa xuân hay xuất hiện các chứng bệnh “phong ôn”, “ôn dịch”...

Với Y học cổ truyền hay Y học hiện đại, việc phòng bệnh là điều quan trọng nhất để cơ thể luôn trong trạng thái khoẻ mạnh. Việc điều chỉnh lối sống phù hợp với từng điều kiện sống trong năm từ xưa đến nay vẫn luôn được ứng dụng để phòng ngừa bệnh tật một cách hiệu quả. Với lối sống dưỡng sinh phù hợp, cơ thể khoan khoái và đủ sức chống lại các bệnh tật dễ phát sinh trong mỗi mùa của năm. 

 

Tác giả bài viết: BS. Bùi Huy Cận

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

daumau 01
KHOA KHAM BENH 01
KHAM SUC KHOE 01
mau banner quang cao 01
mau banner quang cao
DON VI CAN LAM SANG 01
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây