Đau cổ vai gáy: Khi nào cần đi khám?
Bạn có từng thức dậy với cảm giác cổ cứng, xoay đầu khó, vai gáy căng mỏi? Hoặc sau một ngày làm việc trước máy tính, vùng cổ và vai đau đến mức chỉ muốn xoa bóp thật mạnh?
Đau cổ vai gáy là tình trạng rất thường gặp, đặc biệt ở những người phải ngồi lâu, sử dụng máy tính và điện thoại nhiều. Tuy nhiên, không phải trường hợp đau cổ vai gáy nào cũng chỉ đơn giản liên quan đến căng cơ.
Vì sao người trẻ cũng thường xuyên đau cổ vai gáy?
Một số yếu tố thường liên quan hoặc có thể góp phần gây đau cổ vai gáy gồm:
– Ngồi làm việc trước máy tính trong thời gian dài.
– Cúi đầu sử dụng điện thoại quá lâu.
– Duy trì tư thế đầu đưa ra trước, vai gù trong thời gian dài.
– Ít vận động, sức mạnh và sức bền của các nhóm cơ vùng cổ, vai và lưng trên chưa tốt.
– Ngủ ở tư thế không phù hợp hoặc sử dụng gối chưa phù hợp.
– Căng thẳng tâm lý có thể làm tăng cảm giác căng cơ và góp phần duy trì hoặc làm nặng triệu chứng đau.
– Tập luyện hoặc mang vác không đúng kỹ thuật.
Khi duy trì một tư thế quá lâu, các cơ quanh cổ và vai phải hoạt động liên tục để giữ đầu và ổn định vùng vai. Điều này có thể làm tăng cảm giác mỏi, căng hoặc đau ở vùng cổ vai gáy.
Đau cổ vai gáy thông thường có biểu hiện gì?
Trong những trường hợp đau cổ không đặc hiệu, đặc biệt khi triệu chứng có liên quan đến tư thế, vận động hoặc căng cơ, người bệnh có thể gặp:
– Cảm giác mỏi, căng vùng cổ và vai.
– Đau tăng sau khi ngồi hoặc duy trì một tư thế trong thời gian dài.
– Xoay hoặc nghiêng cổ thấy khó chịu.
– Cơ vùng vai gáy có cảm giác căng cứng.
– Triệu chứng có thể giảm khi nghỉ ngơi, thay đổi tư thế hoặc vận động nhẹ.
Những biểu hiện trên khá thường gặp nhưng không đủ để tự xác định nguyên nhân chỉ là căng cơ. Nếu triệu chứng kéo dài, tái diễn hoặc xuất hiện thêm các dấu hiệu bất thường, người bệnh nên được thăm khám để xác định nguyên nhân.
Trong những trường hợp phù hợp, điều chỉnh tư thế, duy trì vận động và tập vật lý trị liệu có thể giúp cải thiện triệu chứng và chức năng vận động.
Đừng vội bẻ cổ khi đang đau!
Khi đau cổ, nhiều người có thói quen tự bẻ hoặc vặn cổ để nghe tiếng “rắc” vì cảm thấy dễ chịu ngay sau đó.
Tuy nhiên, việc tự ý vặn hoặc bẻ cổ mạnh không phải là cách điều trị nguyên nhân gây đau. Những động tác dùng lực lớn hoặc thực hiện không phù hợp có thể làm tăng đau hoặc gây tổn thương vùng cổ.
Đặc biệt, không nên tự thực hiện các động tác bẻ hoặc vặn cổ mạnh khi đang đau, sau chấn thương hoặc khi chưa được đánh giá nguyên nhân cụ thể.
Khi nào đau cổ vai gáy cần đi khám?
Bạn nên được nhân viên y tế đánh giá nếu đau cổ đi kèm:
– Đau lan từ cổ xuống vai, cánh tay hoặc bàn tay.
– Tê, châm chích hoặc giảm cảm giác ở bàn tay, ngón tay.
– Yếu tay, giảm lực cầm nắm hoặc thường xuyên đánh rơi đồ vật.
– Đau kéo dài, tái diễn hoặc ngày càng tăng.
– Đau xuất hiện sau tai nạn hoặc chấn thương.
– Cảm giác mất thăng bằng hoặc đi lại bất thường.
– Có những triệu chứng bất thường khác đi kèm mà trước đây chưa từng xuất hiện.
Cần được đánh giá y tế sớm nếu xuất hiện yếu tay hoặc chân tiến triển, giảm khả năng thực hiện các động tác tinh tế của bàn tay, rối loạn thăng bằng hoặc dáng đi.
Nếu đau cổ hoặc đau đầu xuất hiện đột ngột, dữ dội kèm yếu hoặc tê một bên cơ thể, rối loạn nói, nuốt, nhìn, ý thức hoặc các triệu chứng thần kinh cấp tính khác, người bệnh cần được đánh giá cấp cứu.
Có thể làm gì khi cổ vai gáy bị đau?
Nếu đau nhẹ và không có dấu hiệu cảnh báo, bạn có thể bắt đầu bằng những thay đổi đơn giản.
- Điều chỉnh tư thế
Khi làm việc:
– Đặt màn hình ở vị trí phù hợp, hạn chế phải cúi hoặc ngửa cổ kéo dài.
– Giữ đầu ở tư thế tương đối trung tính.
– Thả lỏng vai, tránh nhún vai hoặc gồng cơ kéo dài.
– Hạn chế duy trì tư thế cúi cổ liên tục.
– Không ngồi một tư thế quá lâu
Không nên duy trì cùng một tư thế trong thời gian dài. Trong quá trình làm việc, hãy chủ động thay đổi tư thế, đứng dậy, đi lại hoặc vận động nhẹ định kỳ khi điều kiện công việc cho phép.
- Tập luyện phù hợp
Tùy tình trạng cụ thể, các bài tập có thể hướng đến:
– Cải thiện tầm vận động của cổ.
– Kéo giãn những nhóm cơ đang căng.
– Tăng sức mạnh và sức bền của các nhóm cơ vùng cổ.
– Tăng sức mạnh vùng lưng trên và bả vai.
– Cải thiện khả năng kiểm soát tư thế và vận động.
Điều quan trọng là tập đúng kỹ thuật và phù hợp với tình trạng của từng người. Tập nhiều hơn không đồng nghĩa với hiệu quả tốt hơn, đặc biệt khi động tác làm đau tăng hoặc xuất hiện triệu chứng lan xuống tay.
Vật lý trị liệu có vai trò gì?
Vật lý trị liệu không đơn thuần là “xoa bóp cho hết đau”.
Tùy nguyên nhân và tình trạng cụ thể, một chương trình vật lý trị liệu có thể bao gồm đánh giá chức năng, kiểm soát đau, duy trì hoặc phục hồi tầm vận động, tăng sức mạnh và sức bền, hướng dẫn vận động và điều chỉnh những yếu tố liên quan trong sinh hoạt, công việc.
Chuyên viên vật lý trị liệu có thể đánh giá tư thế, tầm vận động, sức mạnh cơ và khả năng vận động của vùng cổ, vai và lưng trên để lựa chọn bài tập và phương pháp phù hợp.
Mục tiêu là giảm đau, cải thiện khả năng vận động và hạn chế tình trạng đau tái phát.
Một lời nhắc dành cho dân văn phòng
Nếu bạn phải ngồi làm việc nhiều giờ mỗi ngày, đừng đợi đến khi cổ vai gáy đau mới bắt đầu quan tâm đến vận động.
Hãy tạo thói quen: Điều chỉnh tư thế → thay đổi tư thế thường xuyên → vận động trong ngày → tập tăng sức mạnh → điều chỉnh môi trường làm việc phù hợp.
Nếu đau cổ vai gáy kéo dài, tái diễn nhiều lần, ảnh hưởng đến sinh hoạt hoặc đi kèm tê, yếu tay chân, rối loạn thăng bằng hay các triệu chứng thần kinh bất thường, bạn nên đi khám để được đánh giá nguyên nhân và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
CNPHCN. Trần Hữu Lộc
Đơn vị Điều trị ban ngày
————————————–
Mọi chi tiết xin liên hệ:
Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM – Cơ sở 3
221B Hoàng Văn Thụ – Phường Phú Nhuận – TPHCM
Thời gian hoạt động:
– Thứ 2 đến Thứ 6 sáng từ 7h00 – 11h30, chiều từ 13h00 – 16h30.
– Thứ 7 từ 7h00 – 11h30, chiều Thứ 7 và ngày Chủ Nhật nghỉ.
Điện thoại: 02838.444.771 – 02838.420.070
