Hướng dẫn sơ cứu bong gân cổ chân (lật sơ mi)

Bong gân là tình trạng dây chằng (cấu trúc nối giữa 2 hoặc nhiều xương quanh 1 khớp) bị căng quá mức hoặc bị rách gây đau, giảm hoặc mất vận động khớp. Vị trí bong gân thường gặp nhất là khớp cổ chân, khớp cổ tay, khớp ngón tay cái, khớp gối…

Chấn thương này rất hay gặp trong đời sống sinh hoạt hàng ngày, đặc biệt đối với người có những động tác chuyển động nhanh và mạnh như chơi bóng đá, bóng chuyền, cầu lông, pickleball, người bị té ngã do trơn trượt…

Khi bị bong gân, vị trí chấn thương thường sưng lên nhanh chóng, bầm tím và đau.

Triệu chứng của bong gân:

– Đau nhói

– Sưng đỏ

– Tụ máu bầm

– Khớp yếu

– Khớp khó cử động

Hướng dẫn sơ cứu bong gân cổ chân (lật sơ mi) khi chơi thể thao:

Ngưng vận động:

– Không cố gắng đứng dậy hoặc tiếp tục vận động

– Ngồi hoặc nằm xuống ở tư thế thoải mái, tránh gây thêm áp lực lên cổ chân.

– Chườm lạnh: Nhờ tác dụng của hơi lạnh trực tiếp hoặc gián tiếp lên vùng chấn thương (cổ chân) giúp mạch máu co lại, giảm chuyển hoá mô và hạn chế phản ứng viêm thứ phát, từ đó giúp giảm đau, giảm sưng tấy,

Dùng túi đá hoặc khăn lạnh chườm lên vùng bị sưng trong 15-20 phút mỗi lần, 4-8 lần/ ngày, chườm trong 48 giờ đầu tiên hoặc đến khi tình trạng sưng được cải thiện.

Băng ép nhẹ: Việc băng ép có tác dụng tạo áp lực lên các mao mạch giúp giảm lưu thông máu, hạn chế nguy cơ bầm tím, sưng tấy.

– Dùng băng thun quấn quanh trước và sau vùng chấn thương (cổ chân) để cố định, nhưng băng ép vừa phải, đảm bảo không gây thiếu máu ngoại vi: không tê, không tím, không lạnh đầu chi

– Nếu thấy tê, mất cảm giác, nên tháo lỏng băng ép để không gây ứ trệ việc tuần hoàn máu, trường hợp nặng có thể gây hoại tử chi (đoạn chi do băng ép không đúng cách).

Nâng cao chân:

– Kê chân cao hơn tim bằng gối hoặc khăn để giảm sưng, giúp giảm phù do cải thiện hồi lưu tĩnh mạch và dẫn lưu bạch huyết.

Không xoa dầu, không nắn bóp:

– Tránh xoa bóp, bôi dầu nóng hoặc vận động mạnh ngay sau chấn thương 48-72h, có thể làm tổn thương nặng hơn.

Đến cơ sở y tế ngay, nếu gặp các triệu chứng sau:

– Đau dữ dội, không thể chịu lực lên cổ chân. Đau điểm xương mắt cá ngoài/trong. Đau nền xương bàn ngón chân V

– Sưng to, bầm tím lan rộng.

– Cường độ đau tăng dần ở vùng cổ chân.

– Tái chấn thương ở cổ chân đã bị chấn thương trước đó.

Cách chăm sóc và phục hồi cho người bị bong gân cổ chân:

– Vận động nhẹ nhàng: Sau khi tình trạng đau và sưng tấy được cải thiện, người bệnh nên vận động khớp cổ chân nhẹ nhàng, tránh cố định quá lâu ảnh đưởng đến khả năng vận động.

– Tăng cường dụng cụ hỗ trợ: Sau khi phục hồi, người bệnh cần bảo vệ vùng cổ chân bằng cách dùng băng thun hoặc băng quấn cổ chân khi chơi thể thao.

– Cân bằng dinh dưỡng: Người bệnh cung cấp đủ chất dinh dưỡng như: đạm, axit béo Omega-3, canxi, vitamin A,C,D,E, kẽm.. để hỗ trợ tái tạo mô liên kết

Mẹo phòng tránh khi chơi thể thao:

– Khởi động kỹ trước khi chơi.

– Mang giày thể thao có hỗ trợ cổ chân tốt.

– Tập luyện kỹ thuật di chuyển đúng cách.

Điều dưỡng Nguyễn Thị Hoàng Na

————————————–

Mọi chi tiết xin liên hệ:

Bệnh viện Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh – Cơ sở 3

221B Hoàng Văn Thụ – Phường Phú Nhuận – Thành phố Hồ Chí Minh

Thời gian hoạt động: