Nguyên tắc dinh dưỡng trong bệnh Gout

Dinh dưỡng - 12/07/2025

Bệnh Gout là một dạng viêm khớp gây ra do sự tích tụ của tinh thể muối urat trong khớp, thường xảy ra khi nồng độ acid uric trong máu tăng cao. Khi nồng độ này vượt quá mức cơ thể có thể đào thải, acid uric sẽ kết tinh thành tinh thể muối urat và lắng đọng trong các khớp, gây viêm, đau và sưng.

Người mắc bệnh Gout thường gặp các triệu chứng như: Sưng, đỏ và đau dữ dội ở khớp, đặc biệt là khớp ngón chân cái. Các cơn đau thường đến đột ngột, đặc biệt là vào ban đêm, và có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần. Nếu không được điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra biến chứng như hình thành các nốt tophi (lắng đọng urat ở mô mềm), tổn thương kèm biến dạng khớp, sỏi thận và thậm chí là suy thận.

Phân nhóm thực phẩm theo hàm lượng purine và ảnh hưởng trên bệnh Gout

Nhóm 1: Thực phẩm nguy cơ rất cao: Thực phẩm rất giàu purine (> 150mg purine/100g thực phẩm):

– Óc (não), tủy sống động vật.

– Phủ tạng động vật: gan, cật,….

– Cá mòi.

– Thực phẩm thực vật tăng trưởng nhanh: Nấm, măng tây, giá..

Nhóm 2: Thực phẩm nguy cơ cao: Thực phẩm giàu purine (50-150mg purine/100g thực phẩm):

– Thịt nạc (gia súc)

– Cá nạc

– Hải sản

– Gia cầm

– Đậu đỗ

– Bông cải

– Cải bó xôi

Nhóm 3: ​​​​​​Thực phẩm an toàn: Thực phẩm ít purine (0-15mg purine/100g thực phẩm)

– Ngũ cốc

– Bơ, dầu, mỡ

– Đường

– Trứng

– Sữa

– Phomai

– Rau quả

– Hạt có dầu

Nhóm 4: Thực phẩm làm tăng nguy cơ:

– Thực phẩm liên quan đến nồng độ acid uric trong máu.

– Thức ăn uống có cồn: rượu, bia, men bia, cơm rượu, hèm…

– Thức ăn, uống có cafein: cà phê, trà đặc, chocolate, ca cao…

Nguyên tắc dinh dưỡng trong bệnh Gout:

Chế độ ăn được khuyến nghị là ít chất béo (tối đa 30% tổng giá trị calo), nhiều carbohydrate, ít protein (0,8 g/kg/ngày) và hạn chế tiêu thụ thực phẩm có nhiều purin (100–1000 mg/100 g). Những thực phẩm này bao gồm nội tạng, nước dùng, chiết xuất thịt, cá (như cá trích, cá thu và cá mòi), cá cơm, đồ uống có cồn, men, thực phẩm có chứa trứng. Cũng nên hạn chế tiêu thụ thực phẩm có hàm lượng purin vừa phải (9 đến 100 mg trên 100 g), bao gồm thịt, hải sản và một số loại rau. Ngoài ra, nên tránh các thực phẩm có nhiều oxalat, chẳng hạn như rau xanh đậm, súp lơ, củ cải đường/cải xanh, củ cải đường, cà tím, đậu bắp, khoai lang, hạt dẻ, dừa, mầm lúa mì, cà chua, măng tây, nấm, dâu tây, ngũ cốc nguyên hạt và sô cô la. Cung cấp đủ nước để tăng lượng nước tiểu (trừ trường hợp có suy thận hay ứ dịch trong cơ thể).

Biện pháp phòng ngừa tái phát bệnh Gout:

  • Điều chỉnh chế độ ăn uống: Bệnh nhân Gout cần hạn chế tiêu thụ thực phẩm giàu purine như nội tạng động vật, hải sản và thịt đỏ. Thay vào đó, nên ăn nhiều rau xanh, hoa quả và các loại thực phẩm ít purine. Đồng thời, cần hạn chế uống rượu bia, đặc biệt là bia, vì nó có thể làm tăng nồng độ acid uric trong máu.
  • Uống đủ nước: Cung cấp đủ lượng nước mỗi ngày giúp thúc đẩy quá trình đào thải acid uric qua thận, ngăn ngừa sự hình thành các tinh thể urat trong khớp. Nên uống ít nhất 2-3 lít nước mỗi ngày, ưu tiên nước lọc hoặc nước khoáng kiềm.
  • Duy trì cân nặng hợp lý: Thừa cân và béo phì là yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh gout và làm nặng thêm các triệu chứng. Việc giảm cân không chỉ giúp giảm áp lực lên các khớp mà còn cải thiện sự cân bằng của các chất trong cơ thể, bao gồm acid uric.
  • Vận động thường xuyên: Tập thể dục đều đặn giúp tăng cường sức khỏe toàn diện và hỗ trợ quá trình điều trị gout. Các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội hoặc yoga có thể giúp giảm đau khớp và tăng cường khả năng linh hoạt.
  • Kiểm soát căng thẳng: Stress có thể làm trầm trọng thêm triệu chứng của bệnh gout. Việc thực hành các phương pháp giảm stress như thiền định, hít thở sâu hoặc tham gia các hoạt động thư giãn có thể giúp kiểm soát bệnh tốt hơn.
  • Tuân thủ điều trị thuốc: Việc sử dụng thuốc hạ acid uric theo chỉ định của bác sĩ rất quan trọng để kiểm soát nồng độ acid uric trong máu và ngăn ngừa tái phát.

DD. Nguyễn Thị Hoàng Na

Khoa Y học cổ truyền

————————-

Mọi chi tiết xin liên hệ:

Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM – Cơ sở 3

221B Hoàng Văn Thụ – Phường Phú Nhuận – TPHCM

Thời gian hoạt động:

– Thứ 2 đến Thứ 6 sáng từ 7h00 – 11h30, chiều từ 13h00 – 16h30.

– Thứ 7 từ 7h00 – 11h30, chiều Thứ 7 và ngày Chủ Nhật nghỉ.

Điện thoại: 02838.444.771 – 02838.420.070